Dag 1.
Ik begin met een kinderboek. Vaag herinner ik me dat mijn vader mij voorlas. Eerst Piggelmee-boekjes, die werden gespaard met thee- of koffiepunten van Van Nelle, iets later Belfloor en Bonnevu, de twee goede reuzen, en Oki en Doki-boekjes, waaronder ook het deeltje met de titel Oki en Doki bij de nikkers. Tja.
Pietje Bell gaat vliegen. Dit was het allereerste leesboek dat ik echt zelf bezat. Ik kreeg het op mijn tiende verjaardag van mijn ouders. En een rood Tomado boekenplankje. 's middags na school kreeg ik van mijn opa en oma ook nog De vlegeljaren van Pietje Bell, waarschijnlijk was dat een gezamenlijke aankoop. Beide boekjes heb ik nog steeds. Vele keren herlezen, ook omdat ik niks anders had. Met plakband zit het allemaal vast. Nog net.
Dag 2.
"Een boek waardoor je over jezelf en je omgang met anderen bent gaan nadenken". Een voor mij belangrijk boek.
Voskuil is misschien het bekendst vanwege Het Bureau maar dit vind ik zijn beste. Ik las het minstens vier keer, en zag de film van Frans Weisz (die overigens anders is, maar ook prachtig) ook een keer of vier. Het boek gaat over vriendschap, waarachtigheid, het bepalen van de eigen waarden, rekenschap geven van het eigen handelen. Decor is het studentenleven in Amsterdam ca. 1950. Frida Vogels schreef ergens dat de meest treffende zin uit het boek volgens haar is: 'Als je werkelijk schreef zoals het moet', zei Maarten, (...) 'zou je geen vriend meer overhouden'. Zeker ook in dat opzicht: Voskuil schrijft hier werkelijk zoals het moet.
Dag 3.
Lezers van deze blog weten dat ik graag een Beatleplaatje mag draaien. Maar de interesse gaat verder, veel verder. Mark Lewisohn is de nummer 1 expert on all things Beatle. Platenmaatschappij EMI nodigde hem uit alle sessietapes te komen beluisteren een daar een boek over te schrijven. Dit is dat boek. Sinds de publicatie in 1988 zijn er veel nieuwe gegevens boven water gekomen, en heeft Lewisohn meer gepubliceerd, maar dit boek is en blijft voor mij onmisbaar. Alle sessies en releases vanaf de auditie op 6 juni 1962 tot en met 8 mei 1970, de dag van uitkomen van de lp Let It Be. Hoe vaak dit niet uit de kast gehaald wordt, om te lezen wat ik inmiddels eigenlijk al weet. Ik schat minstens een, twee keer per maand, nog steeds.
Dag 4.
Dit boekje dient als pars pro toto voor misschien wel de hele Tandeloze Tijd-reeks (die nog steeds voortgaat), in ieder geval voor de eerste vier delen. Van der Heijden is een generatiegenoot, die af en toe langskomt om een verhaal te vertellen. Virtuoos geschreven, beeldend, meanderend, van verhaal naar associatie naar verhaal. De jaren 50, 60, 70. Zo anders dan mijn eigen jeugd, en toch zo herkenbaar. Zoals alle boeken in deze blogpost meerdere keren gelezen.
Dag 5.
Ik ontdekte deze Roth (er is ook nog: Philip, die ken ik al langer) pas in het Roth-jaar 2014, en werd toen zo gegrepen, dat ik daarna meerdere boeken van hem las. Tot nu toe zeven, en er ligt er nog een te wachten. Ik kies Job. Zeg maar: geïnspireerd door het Bijbel-boek with the same name. Mendel Singer treft de ene ramp na de andere. Vrouw en kinderen overlijden, er is een geestelijk gehandicapt kind dat hij achter moet laten, een dochter verdwijnt in het gesticht, en nog meer. Singer verliest het vertrouwen in God. Dan, op een dag, staat een verloren zoon voor de deur. Prachtige, beeldende zinnen. Het boek gaat over een overgang in het leven. Inzicht door ervaring. Een mooie beschrijving van het Joodse leven in Oostenrijk-Hongarije. Beide verdwenen.
Dag 6.
"Een man moge veel weten: een vrouw begrijpt alles."
In 1986 overleed onverwacht mijn broer. Dat was een drama, waar ik maanden van ontregeld ben geweest. Als het ware verdoofd stapte ik door het leven.
Toen (her)las ik Brieven aan Josine M. Dit boek, meer dan wat of wie dan ook, trok mij uit dat sombere dal. Stuk voor stuk zijn het schitterend geschreven brieven, met humor, vrolijk, verdrietig, boos, over alledaagse zaken, over het schrijven, over kunst, over de liefde, over de betekenis van religie, over alles. Over het leven. Het is Reve's mooiste, openhartigste en meest veelzijdige brievenboek. Helaas is het niet meer leverbaar.
Dit is mijn exemplaar, het is door de schrijver voor mij gesigneerd, opmerkelijk genoeg op wat de laatste verjaardag van mijn broer zou blijken te zijn.
In 1994 kwam een 'zeer vermeerderde' uitgave uit, die de briefwisseling completeerde tot het overlijden van Josine Meijer in 1982. Geannoteerd door Nop Maas. Heb ik ook.
Dag 7.
Ik neem u mee, terug naar de tijd vóór Google. We hadden thuis deze encyclopedie. Één-delig, ongeveer 1000 bladzijden. Op Wikipedia lees ik dat dit werk meerdere keren herdrukt en aangevuld is, de laatste keer in 1978. Bij mijn ouders stond de eerste druk, uit 1933. Die staat er overigens nog steeds, inclusief kortingscoupon voor het in 1930 verschenen Berlijn Alexanderplatz - Franz Biberkopfs zondeval. Met coupon 75 cents, als ik mij niet vergis. Ik heb nooit gevraagd hoe mijn vader aan dit boek kwam. 1933. Was dit misschien het boek dat hij dat jaar voor zijn tiende verjaardag kreeg? Ik kan het niet meer vragen. Verouderd? Te beknopt? Och wat! Uren heb ik in die encyclopedie zitten bladeren en lezen, over van alles. En plattegronden en landkaartjes kijken. Ik bevind mij in goed gezelschap, Gerrit Komrij noemt in Het beslissende boek (2002) van Margot Dijkgraaf en Martijn Meijer Encyclopedie voor iedereen van John Kooy het voor hem beslissende boek. Komrij zou dit dus waarschijnlijk ook opnemen in zijn #BookCoverChallenge.
