Waarom hoor ik nooit twee Beatle-plaatjes na elkaar in de Top2000?

Het is weer Top2000-tijd. In mijn Twitter-tijdlijn kwam het bericht voorbij dat de Top2000 vroeger 'een beetje gemanipuleerd werd'. De tweep die hiernaar linkte voegde er (wellicht met een knipoog) aan toe: Uiteraard wordt de #top2000 nog altijd gemanipuleerd. Want als je echt door stemming 2000 liedjes achter elkaar zet, dan is het onmogelijk dat nooit eens 2 of 3 nummers van dezelfde artiest precies achter elkaar staan.

Tja, waarom hoor ik nooit twee Beatle-plaatjes na elkaar in de Top2000?

Ik vroeg mij af hoe dat dan zit, qua kansrekening. 

Dit jaar staan er 31 Beatle-plaatjes in de Top2000, de hoogste op nummer 59, Let It Be. (Voor mij is dit eigenlijk dé aanwijzing dat er met de lijst gerommeld is, anders zou dit bandje plaats 1 tot en met 217 moeten bezetten. :-)) De twee Beatle-nummers die het dichtst bij elkaar staan zijn Lucy In The Sky With Diamonds op 1186 en Michelle op 1188. Net níét na elkaar, dus.

Neem nu eens aan dat de plaatsen in de Top2000 niet door aantallen stemmen worden bepaald, maar door toeval. Met kansrekening kan daaraan dan gerekend worden. Hoe groot is de kans dat er twee nummers van dezelfde artiest direct na elkaar komen? Of: hoe groot is de kans dat dit niet gebeurt, zelfs met 31 nummers in de Top2000?

Nu even rekenen dan maar: stel dat er twee nummers van dezelfde artiest in de lijst staan. Bij de plaats (bijvoorbeeld 59) voor de eerste plaat horen dan 2 plekjes voor de tweede, namelijk 1 hoger (58) en 1 lager (60). De kans dat het tweede plaatje op een van die plaatsen staat is 2/1999 (aantal geschikte plaatsen / aantal beschikbare plaatsen), ofwel 0,002 (afgerond). De kans dat dit niet zo is, is dan 0,998 (afgerond). Dit klopt niet helemaal, omdat het eerste plaatje ook op 1 kan staan, of op 2000, met maar 1 bruikbare buurplaats.

Stel vervolgens dat er drie nummers van die artiest in de lijst staan. De kans dat het derde plaatje naast een van de twee eerste komt is dan 0,998x2x2/1998 (kans dat het de DERDE plaat is x aantal geschikte plaatsen / aantal beschikbare plaatsen). Die kans is 0,003, de kans dat het niet zo is: 0,997 (99,7%) (afgerond).

Ook dit klopt niet helemaal, weer vanwege nummer 1 en 2000, maar ook omdat als twee plaatjes 2 plekken van elkaar verwijderd zijn, bijvoorbeeld 7 en 9, er niet 4, maar slechts 3 geschikte buurplaatsen zijn, 6, 8 en 10. Dit soort overwegingen geldt ook voor grotere aantallen plaatjes. Het gaat om een relatief gering aantal mogelijkheden, waarbij de kansen dus nog wat kleiner zijn. Ik laat dit maar even buiten beschouwing. 

Dit jaar staan er 31 Beatle-nummers in de Top2000. Stel dat er 30 zodanig geplaatst zijn dat er niet minstens twee opeenvolgend zijn (de kans daarop is 0,970) , dan is de kans dat dit bij de 31e wél het geval is 0,970x2x30/1970. (buurplaatsen x aantal al geplaatste nummers / aantal nog beschikbare plaatsen). Die kans is 0,031. Vrijwel zeker is dus dat dit niet het geval is: 0,969 (afgerond).

Dus als er 31 nummers min of meer willekeurig verdeeld in de Top2000 staan, is er 96,9 % kans dat er geen twee van die nummers direct na elkaar komen.

Volgens mij heeft Queen de meeste noteringen, namelijk 45 dit jaar. Die kans is dan nog steeds 95,6% .

De kans op 2 plaatjes van dezelfde artiest na elkaar is inderdaad niet nul, maar wel (heel) klein.

Terzijde: In de lijst van dit jaar staat Doe Maar op plaats 709 en 710, met Smoorverliefd en Belle Hélène, Supertramp op 1012 en 1013, met Crime Of The Century en Breakfast In America en Bruno Mars op 1806 en 1807, met Just The Way You Are en Locked Out Of Heaven. 

Boeken 2021

Een vol kalenderjaar gepensioneerd en het hele jaar door corona-maatregelen, waardoor ik meer aan huis gebonden was en meer tijd had om te lezen.

Ik blader door mijn lijstjes: goede boeken die ik dit jaar las zijn bijvoorbeeld Moby Dick van Herman Melville, Donau van Claudio Magris, Nescio van Lieneke Frerichs, The Lyrics van Paul McCartney, De morgenster van Karl Ove Knausgård, Philip Roth van Blake Bailey en Alles voor het moederland van Michel Krielaars. 

Ik las ook boeken die mij minder bevielen. Die noem ik hier maar niet. Nou vooruit, eentje dan: De meeste mensen deugen van Rutger Bregman. ECHT GEEN GOED BOEK, maar de schrijver zal van deze opmerking niet wakker liggen. Ik herinner mij niet dat er dit jaar een boek was dat ik halverwege definitief heb dichtgeslagen.

Wat getallen (tja, bèta): 

De grafiek laat zien: een paar boeken meer (61) dan vorig jaar. 

Voor mijn gevoel was 2021 een 'dikkeboekenjaar'. De voorgaande 31 jaar (1990 - 2020) was de gemiddelde boekdikte 248, zeg: 250 bladzijden. Wat is dan een 'dik boek'? Ik zeg: meer dan 500 blz., het dubbele. 

Het gemiddelde door mij dit jaar gelezen boek telde 281 blz., 13 boeken waren dikker dan 500 blz., inderdaad meer dan ooit. Voor wat het waard is.

Het dikste boek dat ik las was De Amerikaanse romans, deel 2 van Vladimir Nabokov, 1003 blz. Dat bevat wel drie romans, maar in 'mijn systematiek' telt het als een. Het dunste boek(je) is Het Bureau van J.J. Voskuil, in het kort naverteld door Emma Ringelding (16 blz.).

De boeken zijn als volgt in te delen: 45 bellettrie, 16 meer informatief proza, 49 Nederlands of vertaald, 11 Engelstalig, 1 Duits. 15 boeken las ik voor de tweede of derde keer. Dat doe ik wel meer, en misschien wel steeds vaker. Ik geloof dat Karel van het Reve en J.M.A. Biesheuvel op het laatst alleen nog hun favoriete boeken herlazen. Er is wat voor te zeggen.

Dit was het boekenjaar 2021, volgend jaar weer een boekenjaar!

Paul McCartney - The Lyrics

Ik zeg het maar meteen: dit is een GEWELDIG boek. Het zijn twee werkelijk prachtig uitgegeven, gebonden stoeptegels in een cassette. Geen (auto)biografie, maar tekst en uitleg over een keuze van 154 uit de door McCartney geschreven songs (ik las ergens dat dat er zo'n 700 zijn, inmiddels). Gebaseerd op 24 gesprekken met Paul Muldoon, totaal 50 uur, gedaan tussen 2015 en 2020.

Ik kocht de Engelstalige versie, omdat ik vertalingen vaak tekort vind schieten (ook hier weer meteen: de Nederlandse vertaling heet De Lyrics. Dat doet pijn.) en ik Engels goed kan lezen.

In totaal ruim 900 bladzijden (XXXII plus 874) met voor elk gekozen nummer een vermelding op welke lp (UK/US) en/of single het nummer voor het eerst verscheen, de tekst zelf, een verhaal over de inspiratie, de totstandkoming, en verdere associaties en verhalen, anekdotes. Aangevuld met schitterende foto's (veel hier voor het eerst gepubliceerd), de oorspronkelijke handschriften, hoesjes en platenlabels.

Opgenomen zijn nummers uit Macca's hele schrijversleven, van 1956 tot nu. Ze staan op alfabet, van All My Loving tot Your Mother Should Know. Een gouden greep, als je van voor naar achter leest zigzag je zo door de carrière op een leuke, verrassende, afwisselende manier. En makkelijk zoeken, ik weet ook even niet precies wanneer House Of Wax nou ook weer uitkwam. Maar het staat hier gewoon onder H.

Wat moet ik er verder over zeggen, het is werkelijk smullen voor de liefhebber. Al lezend viel het mij op dat er twee grote drama's in Pauls leven zijn, waar hij in dit boek meerdere keren op terugkomt. Het overlijden van zijn moeder in 1956, toen hij veertien was, en de breuk met zijn beste vriend John Lennon in 1969, en de nare periode die daarop volgde, tot ongeveer 1973. 

Hier als voorbeeld twee bladzijden, uit het stuk over Here Today. De foto rechts, genomen op 9 december 1980, is nu al veelbesproken. Is dat Paul of niet...