07 juli 2012

Gerrit Komrij waer bestu bleven

Egidius waer bestu bleven
Mi lanct na di gheselle mijn
Du coors die doot du liets mi tleven


Ik heb een cd waarop Gerrit Komrij gedichten voordraagt uit zijn bloemlezingen. Ook het Egidiuslied. Prachtig. Die stem. Dit was het eerste waaraan ik dacht nadat ik hoorde dat hij was overleden. Gerrit Komrij waer bestu bleven.

Komrij is natuurlijk bekend door een welhaast uitputtende serie bloemlezingen: De Nederlandse poëzie van de negentiende en twintigste eeuw in 1000 en enige gedichten (sinds 2004 in 2 delen: Nederlandse poëzie van de 19de t/m de 21ste eeuw in 2000 en enige gedichten), De Nederlandse poëzie van de zeventiende en achttiende eeuw in 1000 en enige gedichten, De Nederlandse poëzie van de twaalfde tot en met de zestiende eeuw in 1000 en enige bladzijden, De Afrikaanse poëzie in 1000 en enige gedichten, De Nederlandse kinderpoëzie in 1000 en enige gedichten, ja zelfs: De 21ste eeuw in 185 gedichten. Soms pak ik zo'n deel, blader wat en lees.

Een groot ambassadeur voor de poëzie. Soms zeggen mensen: ik lees geen poëzie, ik weet niet hoe je dat moet lezen. Komrij was daar tamelijk gewoontjes in. Hij schreef over het lezen van poëzie een serie stukken in NRC Handelsblad, die later gebundeld zijn: In Liefde Bloeyende, Trou Moet Blijcken en Kost en Inwoning. Mag ik dit bij U aanbevelen? Dan komt het gedichten lezen daarna bijna vanzelf.

En natuurlijk zijn eigen bundels en het werkelijk prachtige Verwoest Arcadië en Over de bergen. Er is zo veel.

Angst

Heel argeloos begin je een gedicht.
Een aantal letters, aangenaam van vorm.
Het gaat vanzelf. Er slibben regels dicht.
Ze zwijgen nog. Ze wachten op de storm.

Uit dode krullen, schreven, lijnen, halen
Ontstaan - geen mens die weet waaraan het ligt -
Schermutselingen tussen de vocalen.
De consonanten brommen mee, ontsticht.

Pas dan ontpopt zich iets als een bericht.
Een sos uit een ver paradijs.
De voorhang scheurt. Je schrikt van het gezicht.

Doe dicht je ogen. Raak niet van de wijs.
Tart niet de woordeloze bliksemschicht.
Bepaal je tot je e's en o's en ij's.