08 september 2007

Heimelijke genoegens

Iedereen (denk ik) heeft ergens wel een kant waarvoor hij of zij zich een beetje schaamt, en die liever niet getoond wordt. Een minder fraaie karaktertrek, een stiekeme kant, een smeulend gevoel van jalouzie jegens iemand, of erger.
Een vrij onschuldige variant hiervan zijn 'heimelijke genoegens'. Onder deze noemer wordt in de VPRO-gids wekelijks een BN-er gevraagd naar de TV-programma's waarnaar hij of zij graag kijkt, maar die 'eigenlijk niet kunnen'. Het zal u niet verbazen, net als U heb ook ik zo mijn heimelijke genoegens. Vanavond realiseerde ik me dat weer eens ten volle, toen ik de TV aanknipte. Ik viel in een TROS-muziek programma gewijd aan de Tribute To The Cats Band. Drie keer fout natuurlijk: de TROS, The Cats en een tribute band. Maar toch: bekende hits uit de oertijd, aanstekelijke muziek, meerstemmige zang, lekker glad geproduceerd, met een dikke nagalm en veel strijkers; kortom: de palingsound. Ik heb het programma gewoon stoer uitgekeken. Mijn meisje was toch niet thuis.

04 september 2007

Jeroen Brouwers wint prijs voor de mooiste zin van 2007

"Al stond in het centrum van het huis een kachel als uit de machinekamer van een stoomschip en stortte ik deze vol kolen en hout uit het bos, ze verspreidde geen warmte, -zoals er ook van mij, volgestort met het witte water van de firma Bols, niet echt meer iets constructiefs uitging."

Wie hef toe moef on!

Vandaag zag ik onze Minister-President bij de opening van het academisch jaar in Wageningen in zijn beste Engels (Waarom overigens in het Engels in Wageningen?) een pleidooi houden tegen de 6- mentaliteit die hij in dit land bespeurt. Wat zou die man op zijn diploma voor cijfer gehad hebben voor Engels? Ik schat een 6-.

Trouwens, wat nu klagen over gebrek aan innovatie? Onze Jan-Peter is nota bene zelf al 4 jaar voorzitter van het Innovatieplatform. Tja, daar komt inderdaad alleen maar papier uit. En meneer is ook al een jaartje of wat premier van dit land. Daarmee geconfronteerd antwoordde hij in het Journaal dat we er dan ook veel beter voorstaan, en dat de economie goed draait.....

Huh?

03 september 2007

En weer verder gelezen

Vorige week scheef Frits Abrahams in NRC twee dagen over de grote zonen van Betondorp, Johan Cruijff en Karel en Gerard (van het) Reve. Naar aanleiding daarvan heb ik weer eens gelezen De ondergang van de familie Boslowits/Werther Nieland door Gerard Kornelis van het Reve, zoals Gerard Reve toen nog voluit genoemd werd. Beide verhalen kunnen in Betondorp gesitueerd worden.



Mijn exemplaar uit 1970 heeft een wat merkwaardig omslag, 'Boslowits' wordt helemaal niet vermeld, maar staat er weldegelijk in. Twee prachtige, sfeervolle verhalen, in wezen beide gaand over de onbegrijpelijkheid van de volwassen wereld voor een opgroeiende jongen. Reve zelf beschouwt Werther Nieland als een "misschien nooit door mij te overtreffen hoogtepunt in mijn werk". Dat zag de meester goed, voor mij staat het in dezelfde klasse als Op weg naar het einde, Oud en eenzaam en Brieven aan Josine M.

Om dit weekend in de trein wat te lezen te hebben, kocht ik in de kiosk de aanslag van Harry Mulisch.



Zoals u ziet een vriendelijk prijsje ter viering van Mulisch' 80e verjaardag, eerder deze zomer. Deze maand is het 25 jaar geleden dat het boek verscheen. Ik had het al verschillende keren gelezen, maar nooit zelf aangeschaft. Het is ontzettend goed verkocht, en er is een film over gemaakt, dus het verhaal is bij velen bekend. Het is, zoals Mulisch ergens zei, een moeilijk verhaal, maar makkelijk te lezen opgeschreven. Het onderwerp is heel herkenbaar Nederlands, de individuele gevolgen van de Tweede Wereldoorlog. In de loop der jaren komt de hoofdpersoon door toevallige ontmoetingen steeds iets meer over zijn verleden te weten, maar ook worden er steeds dingen onbenoemd gelaten, die daardoor voor altijd onbekend blijven. Het gaat over schuld en verantwoordelijkheid, vanuit verschillende gezichtspunten belicht. Knappe plot, mooie symboliek. Deze keer trof mij vooral de laatste alinea van de Proloog, waarin de essentie van het boek treffend wordt weergegeven.

"(...) Met de motorschepen was het anders. Stampend spleten zij met hun boeg het water tot een V, die zich uitbreidde tot hij aan beide kanten de wal bereikte: daar begon het water dan op en neer te klotsen, terwijl het schip al een heel eind verder was. Vervolgens kaatste het terug en vormde een omgekeerde V, een labda, die zich steeds verder sloot, maar nu interfereerde met de oorspronkelijke V, vervormd de tegenoverliggende wal bereikte, weer terugkaatste, tot over de hele breedte van het water een ingewikkeld vlechtwerk van golven ontstond, dat nog minutenlang allerlei veranderingen onderging, eer het tenslotte bedaarde en glad werd.
Elke keer probeerde Anton vast te stellen, hoe het zich nu precies voltrok, maar elke keer groeiden de factoren aan tot een patroon, dat hij niet meer kon overzien."


Meesterlijk.

Zomergasten

Het Zomergastenseizoen zit er weer op. Dit jaar heb ik maar een paar uitzendingen gezien, omdat ik in augustus ook met vakantie ging. De beste, interessantste uitzending was naar mijn smaak die met Bettine Vriesekoop. Veel China natuurlijk. Ik herinner me: een interessante professor over taoïsme, Leonard Cohen, de tankman op het Plein van de Hemelse Vrede, Chinese Idols.
De slechtste en meest oninteressante aflevering was die met Linda de Mol. Wel heel betrokken een stuk laten zien uit de film Beperkt houdbaar van Sunny Bergman en zeggen dat het een schande is, al die ingrepen in het lichaam en het valse beeld dat ons voorgeschoteld wordt door al die ge-paintbrushte glossy's, en dat de vrouwen in opstand moeten komen, maar dan notabene in dezelfde uitzending zeggen dat je zelf een botox behandeling hebt genomen om tijd te besparen en dat de foto's in het blad Linda natuurlijk wel gephotoshopt worden omdat het anders minder verkocht wordt. Enfin, het vooroordeel werd zelden zo goed bevestigd.

01 september 2007

Ook gelezen



Je denkt misschien: ach, een geinig cadeauboekje. Fout! Remco Campert is de kampioen fijnschrijven van Nederland. Deze man schrijft al een leven lang met een bijzonder fijn pennetje. Ook hier weer: mooie gesneden zinnetjes. Schrijven is kunst. Een verademing na die flop van een paar dagen geleden.

Gelezen



De laatstverschenen Tirade is grotendeels gewijd aan de onlangs overleden dichteres Hanny Michaelis. Onder andere een mooi in memoriam over haar door Frida Vogels, en een door haar nicht Jozien Driessen-Van het Reve. Ook de publicatie van brieven van haar ouders, in de oorlog tijdens de onderduik. Daarnaast in dit nummer ook ander werk, o.a. een essay over Amsterdam en Sint Petersburg, Stereoscopische stadsgezichten door Kees Verheul en een keigoed Wolkers-achtig verhaal Het gewad door Robert Anker.