Onlangs las ik Het eeuwige vuur, van Daan Dekker. Het is een geschiedenis van Hoogovens, later Corus en Tata Steel, in IJmuiden.
Ik zeg een geschiedenis, want dit verhaal kun je op vele manieren vertellen, en dat is ook gedaan. Ik heb er zelf gewerkt, en heb veel van die verhalen al gelezen, in eerdere boeken, jubileumuitgaven, en andere publicaties. Dit boek is niet technisch, en is geschreven aan de hand van verslagen en dagboeken van de eerste directieleden, gesprekken met werknemers, maar ook met omwonenden en activisten.
De aanwezigheid van het staalbedrijf in de IJmond is niet vanzelfsprekend, en Dekker laat zien dat dit eigenlijk altijd zo geweest is. Bij de oprichting waren er al protesten, men verzette zich tegen de komst van hoogovens-installaties, vreesde voor aantasting van het duingebied.
Het boek deelt de geschiedenis op in twee delen. Van de oprichting in 1918 tot de inbedrijfstelling van de breedbandwalserijen in 1953, een periode van opbouw, oorlog en wederopbouw; en de periode daarna: expansie, fusies en uiteindelijk de overname door het Indiase Tata Steel. Misschien omdat ik in die laatste periode er zelf ook werkte vond ik juist de eerste periode het interessantst. De overwegingen om een hoogovens- en staalbedrijf te starten, de eerste bedrijfsjaren, het is geschiedenis maar wordt levendig beschreven.
Het tweede deel is voor mij bekender terrein. Ruim 100 jaar geschiedenis in 350 bladzijden, soms worden er grote stappen genomen. Goed vind ik dat ook ruim aandacht gegeven wordt aan milieuzaken, en aan de zorgen en bezwaren van omwonenden.
De laatste jaren is het bedrijf vaak negatief in het nieuws, zwarte sneeuw, de grootste CO2-uitstoot in Nederland. Het staat allemaal ook in dit boek. Dat is goed, en ik weet het, maar ik weet ook dat er heel veel verbeterd is, en vooral dat er hard aan gewerkt wordt om dat verder te verminderen, te verbeteren, en ik weet ook dat het ingewikkelde processen zijn die jaren vergen, jaren van onderzoek, jaren voor de implementatie. Op bladzijde 278 wordt een onderzoeksproject van (toen) Hoogovens en British Steel genoemd, waarin in EGKS-verband onderzocht wordt hoe bij het hoogovenproces kooks te vervangen door gemalen kolen. Daar heeft uw (inmiddels gepensioneerde) blogger nog aan meegewerkt, kort na indiensttreding. Nu werkt men bij Tata Steel aan heel andere processen om de productie te vergroenen. Daar is heel veel geld voor nodig, van Tata Steel en van de overheid. Juist deze week was er het bericht dat er over die overheidssteun bijna overeenstemming is bereikt.
Ik hoop dat het lukt. En ik las het boek met aandacht en plezier.
